Hoe hebben we ooit als mensheid leren koken? Neem brood. Ooit moet iemand een kommetje graanpap zijn vergeten, om later te ontdekken dat het mengsel was gaan bubbelen en na verhitting ineens veel lekkerder en luchtiger werd dan bedoeld. Geen idee wat gist was, geen kennis van fermentatie, alleen de praktische ontdekking: als je dit…

“Als ik de mensen had gevraagd wat ze wilden, zouden ze gezegd hebben: snellere paarden”. Dit heeft Henry Ford niet echt gezegd, maar er is een reden dat de uitspraak zo populair is: het komt gewoon ontzettend vaak voor dat een vernieuwing eerst nog volledig in een oude manier van werken wordt opgenomen. Als daar…

Is dit herkenbaar? Het gebruik van Generatieve AI neemt toe–en dat is terug te zien in onze taal. De impact op ons taalgebruik kun je onderscheiden in drie categorieën: Waarom dit belangrijk is: taal is geen neutraal hulpmiddel, maar bepaalt mede hoe we denken, besluiten nemen en samenleven. Je voelt meteen al aan dat deze…

Wie een voedselallergie heeft kan gewoon meedoen in onze maatschappij. Er zijn wetten over etiketteren van allergenen waardoor deze groep zonder problemen door het leven kan gaan. Toch? Nou, dat valt behoorlijk tegen. Ik ken iemand die allergisch is voor kruidnagel. Een zeldzame allergie, maar je zult het maar hebben. Die mooie wetten over etikettering…

Zo rond 2018 is de eerste groep kinderen geboren die hebben leren lezen en schrijven in een wereld waarin ChatGPT al bestond. Voor hun is een chatbot waarschijnlijk iets heel gewoons. Bij een klein aantal zal er verbazing zijn “hoe kan dat eigenlijk?”: die gaan dan later AI studeren. Maar de anderen maken gewoon gebruik…

Hoe ik autoreparaties, vallende appels en paracetamol nodig heb om de AI black box uitlegbaar te maken. Mensen willen de wereld begrijpen: dat geeft vertrouwen en voorspelbaarheid. Wat we nu ‘natuurwetenschappen’ noemen, staat in een lange traditie. In oude verhalen lees je over de geest van de rivier, die boos geworden is waardoor de rivier…

(Deze blog is een coproductie met Daan Di Scala, collega bij TNO en PhD-kandidaat aan de Universiteit Utrecht.) Een oude toepassing van AI die elke Nederlander – zonder het te weten – begin jaren 90 dagelijks gebruikte, was het geautomatiseerd lezen van handgeschreven adressen op brieven. Zo kon het sorteerproces van PTT Post goedkoper en…

“De vraag of computers kunnen denken is niet interessanter dan de vraag of onderzeeërs kunnen zwemmen.” Aldus de fameuze computerwetenschapper Edsger Dijkstra. Anderen vinden het blijkbaar toch interessant genoeg: er is momenteel behoorlijk veel aandacht voor de vraag wat AI nu eigenlijk doet. Kun je dat “denken” noemen? Of kun je op zijn minst vinden…

Steeds meer menselijke taken worden door technologie overgenomen – maar wat zegt dat over ons? De Britse antropoloog Richard Wrangham stelt dat we pas ‘mens’ konden worden toen we genoeg calorieën binnen konden krijgen om die bizar grote hersenen van energie te voorzien. Met rauw voedsel lukt dat gewoon niet, berekende hij. Dus pas toen…

Hoe leren mensen taal? Kinderen leren hun moedertaal vanzelf. Als je op latere leeftijd een taal leert, komen daar grammatica en woordenboeken bij kijken. Hoe kunnen computers met taal omgaan? De klassieke Natural Language Processing (van vóór ChatGPT) werkt een beetje zoals mensen op latere leeftijd een taal leren. Geef de computer een lijstje zelfstandige…